Gemeenten kunnen subsidies krijgen voor het uitvoeren van kleinschalige erosiebestrijdingsmaatregelen. De subsidies zijn gericht op een brongerichte aanpak van bodemerosie, enerzijds voor het opmaken van een gemeentelijk erosiebestrijdingsplan en anderzijds voor het uitvoeren van erosiebestrijdingsmaatregelen. In 2001 was voorzien dat de meeste gemeenten tegen 2005 over een goedgekeurd gemeentelijk erosiebestrijdingsplan zouden beschikken. In de praktijk blijkt nu echter dat in heel wat gemeenten het plan nog niet afgewerkt is. Daarom keurde de Vlaamse Regering op voorstel van Vlaams Minister Kris Peters begin september een wijziging van de subsidieregeling tot aanmoediging van het uitvoeren van kleinschalige erosiebestrijdingsmaatregelen goed. Hierin voorziet de Vlaamse Regering nu nog een jaar langer om het erosiebestrijdingsplan te voltooien en te laten goedkeuren. Bovendien krijgen de gemeenten nog tot 15 december 2005 tijd om principeaanvragen in te dienen voor 2005 (in plaats van uiterlijk 31 mei). Vanaf 2006 kunnen de gemeenten de principeaanvragen indienen tot 30 september. Om een antwoord te formuleren op de problemen van erosie en modderoverlast is een brongerichte en integrale aanpak noodzakelijk. Bodemerosie aan de bron aanpakken betekent ingrijpen op de hellende akker. Een bepalende factor voor de erosiegevoeligheid is de bodemstructuur, die grotendeels bepaald wordt door het organische stofgehalte. Het beheer van het organische stofgehalte van de akkers is een belangrijke taak voor de landbouwers. Welke acties kunnen gemeenten opzetten om de landbouwers te ondersteunen?

1. Gemeenten nemen in hun erosiebestrijdingsplan het belang van de structuur en het organische stofgehalte van de bodem op. Het beheer van het organisch stofgehalte in de bodem is een brongerichte erosiebestrijdingsmaatregel. Uit het richtlijnenboek kleinschalige erosiebestrijdingmaatregelen (steekkaart TT/10) blijken GFT- en groencompost een zeer efficiënte maatregel te zijn. Veel gemeenten vermelden het belang van organische stof in hun erosiebestrijdingsplan, maar concrete acties zijn niet altijd eenvoudig. Hieronder vindt u een nota met suggesties.

2. Gemeenten informeren en sensibiliseren landbouwers over het belang van organische stof als erosiebestrijdende maatregelen en over het op peil houden of verhogen van het organische stofgehalte van de landbouwpercelen. Zij publiceren een artikel in de gemeentelijke infokrant, organiseren een infoavond, verspreiden infofolders, … Hieronder vindt u achtergrondinformatie over het beheer van het organische stofgehalte in de bodem en infofolders over het gebruik van GFT- en groencompost om het organische stofgehalte van de bodem te verhogen.

3. Gemeenten stimuleren landbouwers om regelmatig analyses van het organische stofgehalte van de bodem te laten uitvoeren. Wil een landbouwer zijn bodem duurzaam beheren dan moet hij weten hoe het met de bodemvruchtbaarheid van zijn landbouwgrond gesteld is. Daarom moet hij van zijn landbouwpercelen regelmatig het organische stofgehalte laten analyseren door een erkend labo. Een te laag organische stofgehalte moet hij corrigeren met door bijvoorbeeld compost toe te dienen. Gemeenten hebben de taak deze boodschap tot bij de landbouwers te brengen. Zij die verder willen gaan, kunnen bijvoorbeeld ook de kosten voor de bodemanalyse subsidiëren.

Gemeenten hebben dus een belangrijke rol te vervullen in de communicatie naar de landbouwers. De landbouwers zelf kunnen ook subsidies krijgen voor erosiebestrijding. Dit kan via het afsluiten van een beheersovereenkomst. Meer info vindt u op www.vlm.be onder beheersovereenkomsten. U kunt ook met vragen terecht bij de Afdeling Land van AMINAL (http://www.mina.be/land.html, land@lin.vlaanderen.be of 02/553 21 86). Met vragen kunt u ook altijd bij VLACO vzw terecht (info@vlaco.be of 015/ 451 370).

Binnenkort vindt u hier de bovenvermelde nota's in verband met de subsidies voor gemeenten.