Compost in de tuin en openbaar groen

De inwoners van Vlaanderen sorteren al jaren hun afval. Het plantaardig keukenafval en tuinafval gaan in de groene bak of –zak op straat. De ophaalwagen maakt deze bak leeg en brengt de inhoud naar een professionele compostering.

Tuinafval wordt ook op het containerpark verzameld, vanwaar het wordt afgevoerd naar de groencompostering. Ook tuinaannemers, de gemeente en de provincie brengen hun groenafval naar de compostering. In Vlaanderen zijn er een veertigtal professionele composteerinstallaties. Sommigen verwerken enkel gft-afval, andere enkel groenafval. De procesomstandigheden verschillen maar ze maken allemaal compost.

En die compost gebruikt u, de tuinaannemer, de gemeente en de provincie weer in de tuin of het openbaar groen. Zo blijft de grond in Vlaanderen gezond en vruchtbaar. U geniet nog meer van uw tuin!

Gazon

In bijna iedere Vlaamse tuin is een grasperk aanwezig. De aanleg en onderhoud van een gazon is dan ook één van de meest courante toepassingen van compost in de groenvoorziening.

Bij de aanleg van een gazon moet u de bodem zeker en vast van voldoende organische stof voor de komende 10 tot 15 jaar voorzien (3-5 % koolstof). Uit de resultaten van een onderzoek van de Bodemkundige Dienst van België blijkt dat bijna 80 % van de gazons een te laag organische stofgehalte heeft. Bij de aanleg moet de bodem voor meerdere jaren worden verbeterd, want eens het gazon gezaaid is, kunt u geen ingrijpende bodemverbetering meer uitvoeren. Daarom werkt u voor de aanleg een hoge dosis compost in de grond in. Om vastlegging van stikstof door de compost en dus een verminderde beschikbaarheid van de bodemstikstof te vermijden, gebruikt u Vlaco-compost.

Gazon

 

Bloembollen

Van in het vroege voorjaar tot de late herfst zijn er bloembollen die de tuin opvrolijken. De bloembollen verdelen we in twee groepen: de voorjaarsbloeiers en de zomerbloeiers. Bloembollen die in het voorjaar zullen bloeien, plant u in het najaar. Het planten gebeurt best tussen einde september en november. De vroegst bloeienden (bijvoorbeeld het Sneeuwklokje) moeten al voor half oktober de grond in. De zomerbloeiers plant u vanaf eind april (na de vorst). Een belangrijk pluspunt voor de zomerbloeiers is hun lange bloeitijd (bijvoorbeeld de Dahlia’s).

Plant geen bollen wanneer de vorst al in de grond zit of wanneer deze kletsnat is. De belangrijkste eis van bloembollen is een luchtige en snel opdrogende grond. In natte grond verstikken de bollen en rotten ze volledig weg. Bloembollen gedijen het best in een zwarte grond met veel humus. Zeker voor de vaste bolgewassen die niet jaarlijks uit de grond worden gehaald, is het goed doormengen van de bodem met een flinke dosis compost een aanrader.

Bovenop de bol legt u wat grove compost. Succes verzekerd.

Bloembollen

 

Bloembakken en -potten

Bloembakken gevuld met veen- of turfsubstraten hebben het nadeel dat ze vrij snel uitdrogen. Eenmaal uitgedroogd neemt dit substraat bovendien maar moeilijk opnieuw vocht op. Toevoegen van compost zorgt voor een belangrijke bijkomende beschikbare waterreserve. U kan de frequentie van begieten daardoor verlagen, wat meteen resulteert in een fikse arbeidsbesparing. Compost heeft ook andere troeven. Bakken gevuld met compost zijn iets zwaarder, wat het omwaaien beperkt.

Door de compost is het substraat ook meteen voorzien van een traagwerkende bemesting. Compost is bovendien een duurzaam alternatief voor turf.

Bloembakken en -potten

 

Bloemen en planten in borders

Vaste planten vormen zonder enige twijfel de belangrijkste plantengroep in de tuin. Dit is het meest dynamische gewas dat in een tuin te vinden is. Natuurlijk zijn er de éénjarigen die heel spectaculair in één seizoen van kiemplantje tot bloei komen en zaad zetten. Tweejarigen plakken er nog een winter tussen en de winterannuel staat hier als grensgeval min of meer tussenin. Geen plant kan echter tippen aan de dynamiek van meerjarige planten. 

Vaste planten zijn planten die in de herfst en winter bovengronds afsterven en in de lente weer uitgroeien. Een aantal uitzonderingen daar gelaten. Het begrip vaste planten is ook plaatsgebonden. Een vaste plant uit de tropen heeft met onze koude en natte winters geen schijn van kans en sterft ook ondergronds af.

Voor al deze planten kan compost een grote meerwaarde betekenen, zowel ingewerkt in de bodem bij het planten als als mulchlaag tussendoor.

Borders

 

Bomen en struiken

Houtige gewassen en zeker bomen wortelen te diep in de bodem om optimaal van een algemene bodemverbetering te genieten. Bij deze planten verdient het plantgat extra aandacht. Maak het plantgat groot genoeg. Als u compost in het plantgat mengt, heeft dit tal van voordelen, o.a.:

- De planten slaan gemakkelijker aan.
- De compost zorgt voor een lange termijn basisbemesting.
- De compost verhoogt de waterreserve voor de plant.

Bomen en struiken

Fruittuin

Eten uit eigen tuin spreekt iedereen aan. Struiken, bomen, laagstammen of hoogstammen, geleid fruit. Zoveel vormen en voor elke tuin is er wel een soort geschikt. Fruitbomen gedijen het best op een humusrijke en niet te zure bodem. Kersen stellen de hoogste eisen aan de bodem, pruimen zijn sneller tevreden. Zeker op zware leem- en kleigronden en op zandgronden kan best, voor het planten, flink wat humus worden toegevoegd onder de vorm van compost.

Tip
Tijdens de eerste jaren houdt u best een boomcirkel van ongeveer 1 meter diameter rond de stam gras- en onkruidvrij. Bij hoogstambomen is een boomcirkel na enkele jaren niet langer noodzakelijk. Laagstammen die gekweekt worden op zwakgroeiende onderstammen, hebben wel sneller last van de concurrentie van een onderbegroeiing. U kunt onderbegroeiing grotendeels uitschakelen door deze oppervlakte af te dekken met 7 cm grove compost of grasmaaisel. Een mulchlaag van compost absorbeert bovendien in de lentemaanden voldoende warmte tijdens de dag, waardoor het risico op bloesemschade door nachtvorst verkleint.

Fruittuin

 

Kruiden

Kruiden zijn een streling voor de zintuigen. U kunt ze kweken omwille van hun geur, hun smaak of gewoon omdat ze mooi zijn. En met wat extra compost doen ze het extra goed. 

Wat is een kruid eigenlijk?
Een kruid is een plant die mensen voor een speciaal doel gebruiken om hun culinaire, medicinale, aromatische en decoratieve eigenschappen. Kruiden kunnen zowel eenjarige, tweejarige, vaste planten, bollen, heesters, klimplanten als bomen zijn. Van kruiden gebruiken we niet alleen de bladeren, ook wortels, vruchten, zaden of bloemen kunnen lekker zijn.
Kruiden zijn makkelijk om te kweken, zowel in potten als in de volle grond. Ze zijn bovendien vaak fraai om te zien. Wilt u zelf een kruidentuintje aanleggen, houdt dan rekening met de standplaatseisen van de diverse kruiden. Groepeer kruiden op basis van de groeiomstandigheden, en niet op basis van gebruik. Heel wat kruiden komen van nature in bosachtige gebieden voor.

Compost als bodemverbeteraar, is dus ideaal bij deze planten. De compost is een imitatie van het bladafval dat in de bosgebieden voorkomt. U kunt de compost voor het aanplanten oppervlakkig inwerken, tijdens het planten in de plantput mengen, of na het aanplanten gebruiken als mulch.
Volgende kruiden houden van compost: basilicum, bieslook, dille, laurier, koriander, munt, dragon, peterselie. Bij het aanplanten mengt u ongeveer 20 % compost in het plantgat of pot.

Kruiden

Moestuin

De belangrijkste eigenschap van compost in een moestuin is het verhogen van het humusgehalte in de bodem. Groenten hebben niet voldoende aan stikstof, fosfor en kali. Eerst en vooral willen ze wortel schieten in een bodem waar ze een goed evenwicht vinden tussen lucht, water en vaste stof. De structuur van de bodem is bij heel wat groenten van groot belang. 

Planten nemen ook calcium, kalium, stikstof, fosfor en sporenelementen op uit de bodem. Deze voedingsstoffen zijn ook in Vlaco-compost aanwezig. Compost is een zeer geschikte basisbemesting voor de moestuin. De meeste voedingsstoffen uit compost komen langzaam vrij.

Moestuin

Op onze kaart met verkooppunten kan je zoeken naar groencompost icoon groencompost en gft-compost icoon gft-compost in jou regio.

 

Meer informatie vindt u in onderstaande brochure 'Vlaco-compost brengt leven in uw tuin'.

Bijlagen